ΑΝΩΠΟΛΗ

Η Ανώπολη (ή Ανώπολις στην καθαρεύουσα, είναι χωριό τηςΕπαρχίας Πεδιάδας και έδρα της τοπικής κοινότητας Ανώπολης της δημοτικής ενότητας Γουβών του Δήμου Χερσονήσου. Βρίσκεται σε μικρή απόσταση από την θάλασσα, στα βορειοανατολικά της περιφερειακής ενότητας Ηρακλείου και σε απόσταση 17 χιλιομέτρων ανατολικά από την πόλη του Ηρακλείου.
Το 1925, η Ανώπολις έγινε έδρα ομώνυμης κοινότητας και προστίθενται σε αυτήν οι οικισμοί Γούρνες, Μονή Αγίου Ιωάννου Θεολόγου και Καινούργιο Χωριό. Το 1930, το Καινούργιο Χωριό αποσπάται από την κοινότητα Ανώπολης και σχηματίζει αυτοτελή κοινότητα. Το 1940 αναγνωρίσεται ο οικισμός Χάνιον του Κοκκίνη και προσαρτάται στην κοινότητα Ανώπολις. Με το Σχέδιο Καποδίστριας το 1998 υπήχθη στο Δήμο Γουβών.[1] Με το σχέδιο Καλλικράτη, ο Δήμος Γουβών εντάσσεται στον Δήμο Χερσονήσου.
Η τοπική κοινότητα Ανωπόλεως αποτελείται από τέσσερις οικισμούς και έχει συνολικά 2.645 κατοίκους, σύμφωνα με την Απογραφή του 2001. Οι οικισμοί αυτοί συνοδευόμενοι από τον πληθυσμό τους είναι:
η Ανώπολη [ 261 ] σε υψόμετρο 200 μ.
οι Γούρνες [ 1.225 ] , σε υψόμετρο 40 μ.
η Μονή Αγίου Ιωάννη Θεολόγου [ 5 ] , σε υψόμετρο 170 μ.
το Κοκκίνη Χάνι (παλαιότερα: Χάνιον του Κοκκίνη στην καθαρεύουσα) [ 1.154 ], σε υψόμετρο 10μ.

Μονή Αγίου Ιωάννη Θεολόγου Ανωπόλεως
Κύριο λήμμα: Μονή Αγίου Ιωάννη Θεολόγου Ανωπόλεως
Το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Θεολόγου Ανωπόλεως βρίσκεται στα νοτιανατολικά της Ανωπόλης και σε υψόμετρο 170 μ. Αρχικά το μοναστήρι ήταν μετόχι της Μονής Αγίου Γεωργίου, στη συνέχεια όμως εγκαταστάθηκε στην τωρινή του θέση, εξαιτίας των πειρατικώνεπιδρομών. Η μονή συμμετείχε στον αγώνα για την απελευθέρωση και μνημονεύεται η ύπαρξη κρυφού σχολειού για τα Κρητικόπουλα της περιοχής. Το 1896 οι καλόγεροι της μονής και οι κάτοικοι της Ανώπολης σφαγιάστηκαν από τους Οθωμανούς, και το μοναστήρι καταστράφηκε. Αργότερα ο ηγούμενος Καλλίνικος επανίδρυσε τη Μονή, το πρώτο μισό του20ού αιώνα. Η μονή γιορτάζει στις 8 Μαΐου, ανήμερα του Αποστόλου και ΕυαγγελιστούΙωάννου του Θεολόγου.